Ambitie

Almere groeit en daarmee worden ook de veiligheidsvraagstukken omvangrijker en complexer. Jeugdcriminaliteit, ondermijning, ernstige overlast en onveiligheid door complexe zorgproblematiek vragen om een stevige en langdurige aanpak. In 2027 zetten wij daarom extra in op Jeugd en Veiligheid, Zorg en Veiligheid en Ondermijning. Daarnaast blijven wij onder meer werken aan digitale veiligheid, de aanpak van straatintimidatie en huiselijk geweld en een professionele, zichtbare en wendbare handhavingsorganisatie. We werken verder aan een Almere waarin inwoners zich veilig voelen in hun woning, buurt en op straat. Deze vraagstukken pakken we samen met onze partners op door signalen eerder te delen en maatregelen goed op elkaar af te stemmen.
De extra structurele middelen uit het Hoofdlijnenakkoord vormen een belangrijke versterking van onze veiligheidsaanpak. Daarmee kunnen we de uitvoeringskracht vergroten en op de belangrijkste knelpunten extra inzet organiseren. Tegelijkertijd zijn de veiligheidsopgaven groter dan binnen de beschikbare capaciteit en middelen volledig kan worden aangepakt. Daarom maken we scherpe keuzes. We zetten de beschikbare middelen in waar de veiligheidsrisico’s het grootst zijn en waar onze inzet naar verwachting het meeste effect heeft. Dat betekent ook dat niet alle gewenste versterkingen direct of volledig kunnen worden gerealiseerd.

Veiligheidsagenda 2027-2030

Eind 2026 bieden wij de Veiligheidsagenda 2027–2030 ter vaststelling aan de raad aan. Na vaststelling in 2027 starten we met de uitvoering. In de voorgestelde agenda richten we de extra inzet op drie prioriteiten: Jeugd en Veiligheid, Zorg en Veiligheid en Ondermijning. De aanvullende middelen uit het hoofdlijnenakkoord vertalen we naar concrete maatregelen en extra uitvoeringskracht binnen deze prioriteiten. Over de volle breedte werken we informatiegestuurd en gebiedsgericht. We brengen  signalen van inwoners, ondernemers en professionals sneller samen en stellen vast waar risico’s zich opstapelen. Zo zetten we capaciteit, middelen en bestuurlijke bevoegdheden doelgericht in op de plekken waar de veiligheid en leefbaarheid onder druk staan.

Meer uitvoeringskracht in stad en wijken

We versterken het gebiedsgericht werken, zodat veiligheidsvraagstukken mét en dichtbij inwoners kunnen worden aangepakt. Wij bieden daarbij ruimte voor de stem van de Almeerder. De extra middelen zetten we in voor meer uitvoeringskracht op straat, onder meer door de inzet van boa’s en veiligheidsmanagers op die plekken en problemen waar de veiligheidsrisico’s het grootst zijn. Daarbij werken we samen met professionals die ook in de wijken actief zijn, zoals (specialistisch) jongerenwerkers. Zo krijgen we beter zicht op wat er leeft en speelt in onze wijken en kunnen we signalen snel vertalen naar concrete interventies.

Aanpak van jeugdcriminaliteit

We versterken de brede stedelijke aanpak van jeugdcriminaliteit. Daarbij combineren we het vroegtijdig signaleren van problemen met duidelijke grenzen en gerichte repressie. Met de extra middelen uit het Hoofdlijnenakkoord versterken we onder meer onze informatiepositie, de samenwerking tussen betrokken professionals en de mogelijkheden om gericht in te grijpen bij jongeren en groepen die dreigen af te glijden naar criminaliteit.

Daarnaast is Preventie met Gezag een belangrijk onderdeel van de aanpak. Almere neemt sinds 2024 deel aan dit landelijke programma. Het Rijk heeft tot en met 2028 opnieuw middelen beschikbaar gesteld voor het voorkomen en tegengaan van jeugdcriminaliteit. Daarmee zetten we de noodzakelijke langdurige aanpak met onder meer het onderwijs, jongerenwerk, de zorg, politie en het OM voort. De tijdelijke looptijd van deze rijksmiddelen blijft daarbij een aandachtspunt.  

Aanpak van complexe zorg- en veiligheidsproblemen

We versterken de gezamenlijke aanpak van situaties waarin problemen rond zorg, wonen en veiligheid leiden tot ernstige overlast, gevaar of maatschappelijke onrust. Door signalen eerder te verbinden en duidelijke regie te organiseren, kunnen we samen met onze partners sneller handelen, escalatie voorkomen en de leefbaarheid in wijken versterken.

Stevigere bestuurlijke aanpak van ondermijning

In 2027 intensiveren we de bestuurlijke aanpak van ondermijnende criminaliteit. We brengen signalen eerder samen en zetten gemeentelijke instrumenten, zoals vergunningverlening, toezicht (waaronder de integrale controles), handhaving en de Wet Bibob risicogericht en in samenhang in. Met de extra middelen uit het hoofdlijnenakkoord vergroten we de capaciteit om signalen te onderzoeken en waar nodig bestuurlijke maatregelen te treffen tegen personen, ondernemingen en locaties die de openbare orde, veiligheid of integriteit van het gemeentelijk handelen onder druk zetten.

De Beleidsregel Wet Bibob 2026 wordt gefaseerd in de organisatie geïmplementeerd. We geven voorrang aan aanvragen, branches en activiteiten met verhoogde integriteitsrisico’s en waar signalen aanleiding geven tot nader onderzoek. Verbreding naar vastgoedtransacties, subsidies en overheidsopdrachten vindt plaats voor zover de beschikbare capaciteit en middelen dat toelaten. Daarmee verkleinen we het risico dat de gemeente onbedoeld criminele activiteiten faciliteert. Volledige toepassing op alle daarvoor in aanmerking komende terreinen is binnen de huidige capaciteit nog niet mogelijk.

Ook zorgfraude en zorgcriminaliteit krijgen binnen de aanpak van ondermijning nadrukkelijk aandacht. In het Hoofdlijnenakkoord is afgesproken hier actief tegen op te treden, onder meer door de Wet Bibob toe te passen bij nieuwe zorgcontracten. In de aan de raad aangeboden verkenning zijn drie scenario’s uitgewerkt voor versterking van deze aanpak. Na behandeling van de verkenning in de raad bepalen we hoe en in welk tempo we de aanpak versterken.

Doelstellingen

• De gemeenteraad stelt de Veiligheidsagenda 2027-2030 vast.
• We versterken onze integrale aanpak van jeugdcriminaliteit.
• We intensiveren de bestuurlijke aanpak van ondermijning, onder andere door de Wet Bibob risicogericht en breder toe te passen.

We verkennen de mogelijkheden om vergunningverlening (nog) verder te versnellen en slimmer te werken met data om de uitvoeringskracht en voorspelbare samenwerking vorm te geven. We onderzoeken welke bovenwettelijke eisen we kunnen schrappen om de woningbouw te versnellen en te sturen op omgevingskwaliteit in plaats van beeldkwaliteit.

Evenementenvergunning

Het makkelijk kunnen organiseren van evenementen die bijdragen aan ontmoeting en verbondenheid heeft prioriteit. We maken een uitvoeringsprogramma evenementen, met actuele doelstellingen voor het makkelijk en verantwoord mogelijk maken om evenementen te organiseren in Almere. Duidelijke regels, minder onnodige regeldruk en heldere aanspreekpunten voor organisatoren horen daarbij.

We werken verder aan een wendbare en weerbare handhavingsorganisatie

Veiligheid is een prioriteit voor de gemeente. Om de sociale en fysieke veiligheid in Almere te versterken is een handhaving- en toezichtbudget nodig dat past bij de omvang en groei van Almere als grote stad. We maken datagestuurde keuzes en zetten daarmee verdere stappen in het flexibel inzetten van handhaving en toezicht.

Nieuw boa-bestel

In de komende jaren worden er stapsgewijs veranderingen doorgevoerd in de nationale afspraken over taken en bevoegdheden van Boa’s. Gemeenteboa’s krijgen hierdoor meer mogelijkheden om op te treden tegen strafbare feiten.
Het nieuwe Boa bestel kan gevolgen hebben voor de organisatie en inzet als gevolg van nieuwe taken die bij de gemeente komen te liggen. In aansluiting hierop is het van belang dat we een heldere lokale visie hebben op de gewenste inzet van onze handhavers en samenwerking in de veiligheidsketen: Discussie over taken zullen gepaard gaan met discussies over knaken!
Wij brengen in 2027 de keuzeopties en afwegingen in beeld, zodat we richtinggevende keuzes kunnen maken voor het lokale veiligheidsbeleid en handhavingsuitvoeringsprogramma’s voor de openbare ruimte.

Wijkboa’s

We versterken het wijkgericht werken, waarbij bewoners actief worden betrokken bij veiligheid en leefbaarheid in hun buurt. In 2027 starten we in enkele wijken met de inzet van een vaste Wijkboa, als aanvulling op de handhavingskoppels die al gebiedsgericht worden ingezet in de hele stad.

Afvaldumpingen

Almere verdient een veilige, prettige en toegankelijke leefomgeving voor mens en dier. Het dumpen van (zwerf)afval in de openbare ruimte past daar niet bij. We versterken de huidige aanpak afvaldumpingen vanaf 2027 met extra formatieplekken voor handhaving openbare ruimte (Boa’s).

Aanpak ondermijning en uitvoering wet Bibob

Binnen de versteviging van de risicogestuurde aanpak van ondermijning zetten we meer capaciteit in op de VTH-taken op het gebied van Bibob.

Registratiesysteem vaartuigen

Op 2 juli 2026 is besloten een registratiesysteem voor gemotoriseerde vaartuigen in te voeren vanaf 1 januari 2027. Invoering per 1 januari is niet mogelijk. Er is meer tijd nodig om te zorgen dat het proces goed wordt ingericht. In 2027 wordt het registratiesysteem, inclusief een voorstel voor de tarievennota uitgewerkt. Het registratiesysteem kan dan worden ingevoerd vanaf 1 januari 2028.

Doelstellingen

• We maken een uitvoeringsprogramma evenementen, met concrete doelstellingen voor het makkelijk en verantwoord mogelijk maken om evenementen te organiseren in Almere. Duidelijke regels, minder onnodige regeldruk en heldere aanspreekpunten voor organisatoren.
• Wij brengen in 2027 de keuzeopties en afwegingen omtrent het nieuwe landelijke Boa-bestel in beeld, zodat we richtinggevende keuzes kunnen maken voor het lokale veiligheidsbeleid, handhavingsuitvoeringsprogramma’s voor de openbare ruimte en de middelen die daarbij horen.
• In 2027 starten we in enkele wijken met de inzet van een vaste Wijkboa met als doel dat het aantal openstaande meldingen in de wijken waar een Wijkboa wordt ingezet afneemt.
• We versterken de huidige aanpak afvaldumpingen vanaf 2027, met als doel dat de stad schoner blijft op plaatsen waar wij de extra Boa’s inzetten.
• Binnen de versteviging van de risicogestuurde aanpak van ondermijning zetten we meer capaciteit in op de VTH-taken op het gebied van ondermijning.
• We voeren een registratieplicht in voor gemotoriseerde vaartuigen, zodat we effectiever kunnen optreden tegen situaties van verwaarlozing. De voorgenomen invoeringsdatum van de registratieplicht is 1 januari 2028.