Ambitie

Dit is het hoofddoel dat wij hebben. De toegankelijkheid van de zorg in Almere staat onder druk. Een grootschalige transformatie is noodzakelijk om onze zorg toegankelijk en betaalbaar te houden. Onder de noemer Positief Gezond Almere (PGA) werken Almeerse zorg- en welzijnsorganisaties en het Zilveren Kruis met de gemeente samen aan deze grootschalige transformatie. Hiervoor hebben de deelnemende partijen samen een domeinoverstijgend transformatieplan opgesteld. Dit moet ervoor zorgen dat een groot deel van de eerstelijns- (huisarts, fysiotherapeut) en tweedelijnszorg (ziekenhuiszorg), verplaatst naar zorg en ondersteuning binnen het sociaal domein. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om: Mentale gezondheid, Vitaal ouder worden, Kansrijk opgroeien, Leefstijl, Gezondheidsachterstanden verminderen en voorkomen.
Wij hebben onder dit doel twee subdoelen, dit zijn:

1. Almeerders blijven langer gezond door inzet van brede preventie;
2. De zorg en ondersteuning binnen het sociaal domein is laagdrempelig en toegankelijk zodat het medisch domein toegankelijk en betaalbaar blijft.

Wij willen de volgende resultaten bereiken in 2027 op gebied van gezondheid

Hieronder lichten wij de concrete resultaten toe die wij willen bereiken in 2027. Door deze resultaten te behalen werken wij toe naar het behalen van onze doelen op gebied van gezondheid.

Resultaat: Wij hebben vanuit het Aanvullend Zorg – en Welzijnsakkoord (AZWA) de resultaten behaald zoals uitgewerkt in de lokale werkagenda.
Momenteel werken wij aan een lokale werkagenda waarin wij doelen en resultaten opnemen over de uitvoering van de opgave vanuit AZWA. In 2030 moeten de basisfunctionaliteiten met de daarbij behorende preventieve gezondheidsinterventies beschikbaar zijn voor Almeerders.

Resultaat: Vanuit de Wet Publieke Gezondheid hebben wij Publieke gezondheidszorg (algemene en jeugdgezondheidszorg) beschikbaar voor Almeerders.
In samenwerking met de GGD Flevoland, waaronder JGZ Almere, bieden wij Almeerders publieke (jeugd)gezondheidszorg aan. Onder andere in de vorm van de vaccinatieprogramma’s, infectieziektebestrijding, jeugdverpleegkundigen, consultatiebureaus en het meldpunt Vangnet en Advies.

Resultaat: Wij hebben in samenwerking met PGA-partners de resultaten van de projecten van Pijler 1 en Pijler 2 uit het Transformatieplan Positief Gezond Almere behaald.

Pijler 1: De inwoners krijgen de juiste hulp op de juiste plek.

Vanuit het transformatieplan blijven we in 2027 onder meer stevig inzetten op het verbeteren van de samenwerking tussen het medisch domein, het sociaal domein en de informele zorg. We leiden niet-medische vragen van de huisarts om naar het sociaal domein, zodat de juiste hulp op de juiste plek geboden wordt. Hiermee ontlasten we de huisartsen. Minimaal 80% van de verwezen patiënten krijgt binnen 3 maanden een gesprek met de Welzijnscoach. Het aantal mensen met een Welzijn Op Recept-verwijzing is gemiddeld 35 per jaar per locatie. Peildatum is 1 juni 2027.

Pijler 2: Mensen zijn meer in staat elkaar te helpen door toename van het aantal Voorzorgcirkels in Almere.

Ook blijven we in 2027 inzetten op de ontwikkeling van veerkrachtige en zorgzame wijken, met als doel dat mensen meer in staat zijn elkaar te helpen. Dit doen we onder andere met gerichte inzet om het aantal voorzorgcirkels te laten groeien. Het aantal voorzorgcirkels dat minimaal 1 bijeenkomst heeft gehad met 5 deelnemers in de regio Almere neemt toe met minimaal 5 ten opzichte van de vorige peildatum. Waarbij het aantal op 1 juni 2027 rondom de 25 voorzorgcirkels moet liggen.

Resultaat: Het netwerk en de samenwerking rondom de jongere in Almere is meer versterkt, waardoor de kans op problematisch middelengebruik en verslaving wordt verkleind.

In 2027 blijven wij, na een evaluatie met de betrokken partners, uitvoering geven aan Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO). Met OKO richten we ons op het creëren van een positieve leefomgeving voor jongeren, waardoor zij in zich in een veilige, stimulerende en gezonde leefomgeving kunnen ontwikkelen. Dit verkleint de kans op problematisch middelengebruik en verslaving. We richten ons in Almere in 2027 op de verdere versterking van het netwerk en samenwerking rondom de jongere (gezin, school, vrije tijd en peergroep).

Resultaat: Wij hebben in de samenwerking met de geestelijke gezondheidszorg (GGZ), huisartsen, regiogemeenten en sociaal domein, één nieuw Laagdrempelig Steunpunt gerealiseerd in Almere.
Uit AZWA (Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord) volgt de opdracht om uiterlijk in 2030 een dekkend netwerk van laagdrempelige steunpunten te realiseren. Een laagdrempelig steunpunt is in het AZWA een basisfunctionaliteit en maakt daarmee onderdeel uit van de sociale basis, is gericht op herstel, zelfregie, vroegsignalering en het voorkomen van zwaardere zorg. Hierin trekken wij in 2027 samen op met de geestelijke gezondheidszorg (GGZ), huisartsen, regiogemeenten en sociaal domein-partijen. We zetten daarbij in op een verschuiving van zorg en ziekte naar preventie en gezondheid. Dit doen wij onder andere met de inzet van laagdrempelige steunpunten, waar Almeerders -zonder verwijzing- terecht kunnen voor activiteiten die zijn gericht op het hervinden van de eigen kracht, zingeving en het opbouwen van een sociaal netwerk. Ook kunnen inwoners gebruik maken van laagdrempelige ondersteuning, zoals hulp bij praktische vragen, dagbesteding of simpelweg een luisterend oor in een veilige omgeving.
Per 30.000 inwoners zou er een laagdrempelig steunpunt moeten worden ontwikkeld. Almere heeft momenteel 3 middelgrote steunpunten. Dat betekent dat er tot 2030 nog 5 steunpunten gerealiseerd moeten worden, waarvan we er volgens de regionale afspraken komend jaar één realiseren.

Almeerders met psychische en sociale problemen krijgen sneller passende hulp op de juiste plek

Resultaat: Samen Sterker in de Wijk wordt geborgd in de lokale en/of de regionale samenwerkingen met zorg- en welzijnsprofessionals in het sociaal domein, zodat wordt bijgedragen aan de verschuiving van ziekte en zorg, naar preventie en gezondheid.
'Samen Sterker in de Wijk' is een samenwerkingsverband dat zorg, welzijn en buurtinitiatieven dichter bij elkaar brengt. Het draagt onder meer bij aan het versterken van de mentale veerkracht en het vergroten van de zelfredzaamheid van inwoners, door hun eigen kracht, regie en sociaal netwerk te vergroten. In 2027 richten wij ons op het borgen van Samen Sterker in de Wijk en streven ernaar deze werkwijze ook te verankeren in de regionale (domeinoverstijgende) samenwerking op het leefgebied Mentale Gezondheid.

Dit is het doel. Om dit doel te bereiken hebben wij voor 2027 de volgende resultaten geformuleerd:

Resultaat: Uiterlijk in 2027 is er een nieuwe Wmo-visie aangeboden.
Er verandert veel in de Almeerse bevolkingssamenstelling (groei, vergrijzing), de Almeerse sociale infrastructuur (onder andere de vorming van de Stevige Lokale Teams) en het landelijke beleid voor de Wmo (onder andere het voornemen tot stopzetten huishoudelijke ondersteuning als maatwerkvoorziening). Uiterlijk in 2027 ligt er een nieuwe visie op de lokale Wmo die rekening houdt met al deze veranderingen. De visie is ook de onderlegger voor keuzes over contractverlengingen met zorgaanbieders en aanbestedingen in de komende jaren.

Resultaat: Uiterlijk in het tweede kwartaal van 2027 is het aanbod van geïndiceerde respijtzorg herzien
In het eerste kwartaal van 2027 loopt het huidige contract voor geïndiceerde respijtzorg af. Het huidige aanbod sluit onvoldoende aan op de behoefte. Uiterlijk in het tweede kwartaal van 2027 is het aanbod herzien. Dit gebeurt zoveel mogelijk in samenhang met het aanbod van vrij toegankelijke respijtzorg. En met landelijke ontwikkelingen rond respijt- en logeerzorg in het kader van het Hoofdlijnenakkoord Ouderen en het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord.

Ondersteuning en voorzieningen via de Wmo blijven voldoende beschikbaar en betaalbaar

Dit is het doel. Om dit doel te bereiken hebben wij voor 2027 de volgende resultaten geformuleerd:

Resultaat: De gemeente is uiterlijk 31 december 2027 volledig voorbereid op de invoering van de inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage binnen de Wmo.
Per 1 januari 2028 verandert de huidige inkomensonafhankelijke eigen bijdrage (abonnementstarief) voor Wmo-maatwerkvoorzieningen naar verwachting in een inkomens- en vermogensafhankelijke eigen bijdrage. De daadwerkelijke invoering is afhankelijk van landelijke besluitvorming. Gaat de invoering door zoals gepland, dan zijn alle relevante Almeerse werkprocessen, systemen en communicatie-uitingen uiterlijk 31 december 2027 aangepast. Inwoners weten tijdig wat de verandering inhoudt en de uitvoering vindt vanaf de ingangsdatum rechtmatig en doelmatig plaats.

Dit is het doel waarnaar we streven. Daaronder hangen 3 subdoelen die we hieronder toelichten:

Almeerders hebben een plek om te wonen

Het aantal Almeerders dat dak- of thuisloos is, neemt toe. Op basis van de mensen die verblijven in de maatschappelijke opvang of een briefadres hebben, kunnen we een schatting doen. Toch is de grootste groep mensen die geen eigen plek heeft om te verblijven veel minder zichtbaar en komen zij ook niet terug in de officiële cijfers. Dit gaat bijvoorbeeld over jongeren die van bank naar bank hoppen bij vrienden of familie omdat zij geen (t)huis hebben maar dit gaat ook over de groep die noodgedwongen op een camping, op een boot of in campers en auto’s moet (over)leven. Wij willen in 2027 meer inzicht verkrijgen over deze groepen inwoners. Daarom nemen we in 2027 deel aan de Ethos telling. Hierdoor ontstaat beter zicht op zowel zichtbare als verborgen vormen van dakloosheid. Dit helpt ons om middelen effectiever in te zetten en waar nodig beleid tijdig bij te sturen om dakloosheid te voorkomen en te verminderen.

Almeerders hebben toegang tot passende ondersteuning

We willen een passend aanbod van wonen en ondersteuning aanbieden om inwoners die dat nodig hebben zo goed mogelijk te helpen. Dit betekent onder meer dat we het huidige aanbod in beeld brengen. We onderzoeken daarbij in 2027 onder meer hoe andere vormen van noodopvang, zoals een hostel, hier aan kunnen bijdragen. Een dergelijk hostel kan helpen om te voorkomen dat mensen op straat belanden, bijvoorbeeld doordat zij na een scheiding geen eigen plek meer hebben om te wonen. Daarnaast willen we in 2027 meer mogelijkheden bieden om wonen met begeleiding, conform Wonen Eerst en Housing First aan te bieden.

In Almere is er perspectief

Steeds meer mensen verblijven langer dan noodzakelijk in de opvang. Het gebrek aan passende woningen voor deze groep belemmert hen hun leven weer op de rit te krijgen doordat zij lang moeten wachten op een woning. Door een groter percentage woningen beschikbaar te stellen voor urgente doelgroepen neemt dit aantal af en ontstaat nieuwe ruimte en voorkomen we overbodige kosten. Dit biedt Almeerders de kans hun leven weer op te bouwen en te werken aan perspectief. 

Er zijn minder intramurale plekken nodig

We realiseren dit door meer inwoners passende ambulante ondersteuning te geven in hun eigen woonomgeving. Dit betekent dat we inwoners in een psychisch kwetsbare situatie zoveel mogelijk willen ondersteunen om ‘gewoon’ deel te nemen aan de maatschappij en ondersteuning zo dicht bij huis als mogelijk te organiseren.

Vervlechting van Beschermd Wonen en de Maatschappelijke Opvang naar Maatschappelijke Zorg

Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang kennen een gedeelde opgave: voor beide doelgroepen is wonen een cruciale randvoorwaarde voor herstel, aangevuld met passende ondersteuning. Daarnaast spelen vergelijkbare uitdagingen, zoals het tekort aan passende huisvesting, toenemend middelengebruik, mentale gezondheidsproblematiek en personeelstekorten.

Resultaat: Doorontwikkeling van de Flevolandse Avond- en Nachtdienst (FAN): FAN komt ter beschikking voor inwoners van Almere waarbij expertise is geborgd om alle vragen die vallen onder de Wmo/Jeugdwet te bedienen.
De FAN biedt individuele ondersteuning in de avonden en nachten, aan inwoners van gemeente Almere die een beroep doen op ondersteuning buiten kantoortijden.

Minder inwoners zijn aangewezen op verblijfszorg vanuit de Wmo

Dit is het doel wat wij willen bereiken. Daarvoor willen we in 2027 het volgende resultaat bereiken:

Resultaat: Een uitgewerkte set wooninitiatieven en alternatieve uitstroomroutes die passende huisvesting realiseren, uitstroom versnellen en instroom voorkomen, in lijn met ‘Eerst een Thuis’ en de landelijke en regionale kaders.
Wooninitiatieven en alternatieve uitstroommogelijkheden worden verder verkend en uitgewerkt om uitstroom uit intramurale voorzieningen te bespoedigen en instroom te voorkomen. Hiermee zetten we in op passende huisvesting vanuit de gedachte ‘ Eerst een Thuis’, ter ondersteuning van de ambulantisering. Deze verkenning sluit aan bij de Wet versterking regie volkshuisvesting en de herijking van het Bestuurlijk Akkoord ‘Weer Thuis’, en houdt rekening met de optimalisatie van het huidige uitstroomproces.

We ontwikkelen de toegang tot Beschermd Wonen en de opvang van gezinnen door

Vanaf 2026 ligt de uitvoering van de toegang tot Beschermd Wonen volledig bij de gemeenten. In het eerste jaar is de werking van deze nieuwe inrichting nauw gevolgd, wat heeft geleid tot een evaluatie in 2026 ter voorbereiding op de verdere doorontwikkeling van de hybride toegang in 2027. In 2027 krijgt de doorontwikkeling gericht aandacht op kwaliteit, capaciteit en de regiefunctie.
Daarnaast neemt het aantal gezinnen dat een beroep doet op de maatschappelijke opvang de laatste jaren hard toe. Om deze toename in goede banen te kunnen organiseren we de toegang op een andere manier. Net als voor beschermd wonen is de uitvoering van de toegang voor gezinsopvang grotendeel bij de centrumgemeente Almere komen te liggen. We werken er momenteel aan om dit op alle relevante vlakken (o.a. juridisch, backoffice, aanvraagproces, samenwerking met partners) zo goed mogelijk in te richten zodat we in 2027 een goed functionerende toegang hebben voor deze belangrijke vorm van opvang.

Ons doel is om iedere inwoner van Almere een veilige stabiele en liefdevolle omgeving te laten ervaren, ook achter de voordeur. We zetten in op het voorkomen en stoppen van huiselijk geweld en werken toe naar duurzame veiligheid en herstel. Het aantal zorgmeldingen en het aantal jeugdbeschermingsmaatregelen zijn significant gedaald in 2030.

Resultaat: De regionale samenwerking op huiselijk geweld en kindermishandeling leidt tot een vroegtijdige signalering, een effectieve aanpak en een afname van situaties van onveiligheid binnen gezinnen.
We geven uitvoering aan het regionale plan van aanpak Samen Werken aan Veiligheid en borgen de uitgangspunten van het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming. Daarbij werken we ook volgens het kader van het Lokaal Addendum Almere. We versterken de beweging naar een gezinsgerichte en samenhangende aanpak waarin slachtoffers, kinderen, plegers en hun netwerk centraal staan. Vroegtijdige signalering en tijdige inzet van passende ondersteuning vormen hierbij de basis. Uitgangspunt is dat inwoners zoveel mogelijk zelf in regie blijven en ondersteuning ontvangen in hun vertrouwde omgeving en één herkenbaar aanspreekpunt hebben. Stevige lokale teams vormen het fundament van de aanpak.

Slachtoffers van huiselijk geweld en ernstige stalking ervaren meer veiligheid

Uit diverse onderzoeken blijkt dat huiselijk geweld en stalking een enorme impact hebben op slachtoffers. Slachtoffers ervaren langdurige angst, stress, verlies van veiligheid, psychische klachten, uitval op werk of opleiding en doen een verhoogd beroep op zorg- en veiligheidsvoorzieningen. Ons doel is om slachtoffers van huiselijk geweld en/of ernstige stalking meer veiligheid te laten ervaren.

Resultaat: We werken mee aan de landelijke uitrol van het slachtofferdevice in ons arrondissement.

De wachtlijst voor een plek in de vrouwenopvang is teruggedrongen

De vrouwenopvang is een veilige, tijdelijke woonplek voor vrouwen en hun kinderen die hun huis hebben moeten ontvluchten vanwege onveilige situaties, zoals huiselijk geweld. De vrouwenopvang zit al enige tijd vol. Hierdoor is er een wachtlijst om terecht te kunnen in de opvang. Wij willen de wachtlijst terugdringen, zodat er direct een plek is in de vrouwenopvang voor slachtoffers voor wie dat nodig is.

Resultaat: We realiseren extra begeleid wonen plekken met de door het Rijk beschikbaar gestelde financiële middelen om de druk op de vrouwenopvang te verlagen.

Ondersteunende aanpak ouderenmishandeling

Ouderenmishandeling is een van de vormen van huiselijk geweld. Uit onderzoek blijkt dat 1 op de 20 ouderen slachtoffer wordt van ouderenmishandeling. Financiële uitbuiting is de meest voorkomende vorm van ouderenmishandeling. Dit blijkt echter niet uit de cijfers van Veilig Thuis. Ons doel is om een voldoende ondersteunende aanpak voor ouderenmishandeling te realiseren, zodat er meer aandacht is voor financiële uitbuiting van ouderen en de meldingen bij Veilig Thuis in lijn zijn met de trends en ontwikkelingen horend bij dit onderwerp.

Resultaat: We zetten een lokale alliantie ouderenmishandeling op in Almere om financiële uitbuiting van ouderen te voorkomen, signaleren en aan te pakken.

Almere vergrijst in hoog tempo. Ouder worden raakt aan wonen, welzijn, gezondheid, ondersteuning, zorg, participatie en de leefomgeving. Daarom ontwikkelen we nieuw, samenhangend ouderenbeleid. Daarbij bouwen we voort op wat er al is en sluiten we aan bij het hoofdlijnenakkoord 2026–2030, waarin zowel aandacht is voor de uitdagingen van de vergrijzing als voor de kracht en maatschappelijke bijdrage van vitale ouderen.

Resultaat: De doelen en prioriteiten voor het nieuwe, actiegerichte ouderenbeleid zijn uitgewerkt.
Op basis van de inventarisatie zijn in 2027, samen met oudere Almeerders, maatschappelijke partners en betrokken gemeentelijke beleidsterreinen, de inhoudelijke doelen en prioriteiten voor het nieuwe ouderenbeleid uitgewerkt. Daarbij wordt aangesloten bij bestaande beleidskaders en initiatieven. Bij de uitwerking krijgen in ieder geval de in het hoofdlijnenakkoord genoemde onderwerpen een plaats, waaronder het benutten van de kracht van vitale ouderen en het verder werken aan een dementievriendelijke samenleving met extra aandacht voor mantelzorgers. Hiermee ligt er een inhoudelijke basis voor het actiegerichte ouderenbeleid dat in deze bestuursperiode aan de raad wordt voorgelegd.

De eerste stap in de richting van nieuwe ouderenbeleid is om inzichtelijk te krijgen welke beleidskaders, activiteiten en ontwikkelingen vanuit onder andere gezondheid, welzijn, Wmo, wonen en leefomgeving bijdragen aan goed ouder worden in Almere. Ook is zichtbaar waar overlap, lacunes en onderwerpen voor nadere beleidskeuzes liggen.