Ambitie

In 2023 is de Economische Agenda (het Visiedocument en de Uitvoeringsagenda) opgesteld. Uit onze voortgangsrapportage (2025) blijkt dat alle voorgenomen interventies zijn opgepakt en een groot deel hiervan al heeft geleid tot zichtbare resultaten voor ondernemers in de stad. Netcongestie, personeelstekort en ruimtetekort zijn zorgpunten, die onze beoogde groei van bedrijvigheid en werkgelegenheid beperken. Naar de gevolgen van netcongestie op de Almeerse economie en voor het Almeerse bedrijfsleven wordt een onderzoek uitgevoerd. De Raad wordt in 2027 van de bevindingen op de hoogte gesteld. In 2027 werken wij ook verder aan de nieuwe economische agenda.

Ruimte voor economie

Het aantal woningen in Almere groeit en gaat de komende jaren verder groeien. Dat betekent dat ook de werkgelegenheid harder moet meegroeien om als stad meer in evenwicht, vitaler en completer te worden. Daarvoor is letterlijk meer ruimte nodig. We werken verder aan een gemeente brede programmering Ruimte voor Economie om de woon-werkbalans van de stad te verbeteren. Het gaat daarbij om nieuwe en bestaande bedrijventerreinen, ruimte voor innovatieve bedrijvigheid, het mengen van wonen en werken en, het programmeren van de juiste omvang aan kantoren op de juiste plaats. Tenslotte is voldoende en passende (flexibele) werkruimte voor start-ups & scale-ups en voorzieningen in de stad nodig. De circulaire transitie vraagt extra fysieke ruimte. We gaan onderzoeken wat deze ruimtebehoefte is op zowel de huidige als op toekomstige bedrijventerreinen.  

Tech en transitie

De afgelopen periode is gebleken dat het ontwikkelen van een sterk economisch ecosysteem van Tech en transities forse inspanningen vraagt. We willen onze inspanningen toespitsen op innovatieve, duurzame en circulaire bedrijvigheid, die groeikansen zien in de markten van tech, transities en digitalisering. De high tech-industrie is een belangrijke motor voor innovatie. Almere heeft de ambitie om zich te ontwikkelen tot 5e high tech hotspot van Nederland. Daarbij zien wij de ontwikkeling van de High Tech Campus als een vliegwiel voor de vestiging en groei van toeleveranciers in de maakindustrie én technisch mbo, hbo en universitair onderwijs. Waarbij we inzetten op de komst van Onderzoeksinstituut IAMM naar Almere. Ook willen we de samenwerking met bedrijven en ondersteunende partners en instellingen binnen het Almeerse innovatie ecosysteem steviger vormgeven met de bestaande innovatieplatforms als Innovally, Praktijk- en Innovatiecentrum Circulaire Economie (PRICE) en met inzet van het gemeentelijk actieprogramma UPALMERE!.
We gaan door met het stimuleren van het georganiseerd vermogen van het bedrijfsleven in de centra en op bedrijventerreinen. Het gaat dan om bedrijfsinvesteringszones in centra, parkmanagement en energiecoöperaties op bedrijventerreinen. We werken ook verder aan het versterken van de dienstverlening voor Almeerse ondernemers.
Tot slot werken we verder aan de verwelkoming van internationale werknemers en hun partners door onder andere de ontwikkeling van ons International Talent Center: een centrale plek voor informatievoorziening, gemeentelijke dienstverleningen en programmering.

We werken aan een goede aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt

We streven in Almere naar een adequaat opgeleide, wendbare en weerbare beroepsbevolking die haar talenten volop kan ontplooien en waar bedrijven zich graag vestigen, omdat ze hier voldoende en adequaat geschoold personeel kunnen vinden. Om deze ambitie te realiseren, bouwen we in 2027 verder aan een leven lang ontwikkelen van de (toekomstige) beroepsbevolking. We versterken de samenwerking tussen bedrijfsleven, onderwijs en overheid door vraag en aanbod op de arbeidsmarkt beter op elkaar af te stemmen door onder andere stages en praktijkgericht leren. We versterken doorlopende leerlijnen tussen het basis-, voortgezet-, beroeps- en hoger onderwijs en stimuleren het bedrijfsleven anders te kijken naar talent. Dit doen we specifiek binnen Tech & Transitiesectoren met toekomstgerichte en -bestendige werkgelegenheid, zoals de techniek, energietransitie, digitalisering en circulaire bouw.

Netcongestie zet de economische groei onder druk maar biedt ook kansen

Bedrijven ervaren beperkingen bij het aansluiten van nieuwe vestigingen, uitbreidingen of verduurzamingsplannen. Dit kan bedrijfsgroei en investeringen vertragen. Volgens de planning van Tennet wordt de netcongestie na 2033 geleidelijk opgelost. Tegelijkertijd stimuleert deze uitdaging innovatie in lokale energieopwekking, -opslag en slimme energienetwerken. Dit vraagt om samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en netbeheerders en biedt kansen voor een toekomstig bestendige economie. Daarmee draagt deze ontwikkeling bij aan de ambitie van Almere op het gebied van de energietransitie en een toekomstbestendige economie.

Een circulair Almere in 2050

Wij geven invulling aan het beleidsthema circulair met als doel een circulaire economie in 2050. In 2027 zal door middel van een nieuwe uitvoeringsagenda circulair 2027-2032 invulling gegeven worden aan de gemeente brede opgave om een circulair Almere in 2050 te bewerkstelligen. Hiertoe wordt een nulmeting, monitoring en uitvoeringsagenda opgesteld.

Invulling taakstelling economie en Almere City Marketing

In het hoofdlijnenakkoord is voor het economische domein een structurele taakstelling van € 1 miljoen opgenomen. Deze taakstelling heeft betrekking op economie en communicatie / Almere City Marketing (ACM). Momenteel wordt onderzocht op welke wijze aan deze opgave invulling kan worden gegeven en welke gevolgen dit heeft voor de uitvoering van bestaande activiteiten, beleidsdoelen en ambities. De uitwerking vraagt om een zorgvuldige afweging tussen beschikbare middelen, activiteiten en ambities. Over de uitkomsten hiervan en vervolgstappen wordt u bij de Voorjaarsnota 2028 geïnformeerd.

Doelstellingen

• We versterken het georganiseerd vermogen van het bedrijfsleven (parkmanagement, bedrijfsinvesteringszones en energiecoöperaties).
• Wij bouwen verder aan de High Tech Campus en de benodigde programmering
• We werken aan een publiek-private samenwerking op gebied van tech en transitie.

We zijn gestart met de uitvoering van de toekomstvisie: Samenleven in Haven, Visie 2020-2040. Voor een aantal opgaven uit de visie is er, voordat de uitvoering kan starten, eerst een uitwerking nodig van de ruimtelijke- of planologische ontwikkelkaders inclusief de bijpassende participatietrajecten. In 2025 leidde dit tot bestuurlijke besluiten over de ontwikkelrichting Haven Leeft. In 2026 is de bijbehorende financiële paragraaf opgesteld en deze is voor besluitvorming naar de raad gestuurd. Ook is het Omgevingsprogramma geschreven en dat kan in 2027 door het college worden vastgesteld. Onder andere de woonopgave voor toevoeging van circa 2.500 woningen en infrastructurele veranderingen worden daarmee mogelijk gemaakt.
De uitvoeringsafspraken met het Havenverbond voor 2025-2029 zijn in 2026 tot uitvoering gekomen en worden voortgezet in 2027. De volgende zaken gaan we met de Havenpartners doen in 2027:

• Aandacht hebben voor de centrumontwikkeling en ondersteunen evenementen die Haven (economisch) sterker op de kaart zetten.
• Het Plein (bushalte Haven-Centrum) wordt vergroend.
• Er wordt ook ingezet op versterken van de sociaal maatschappelijke positie van de Havenaar. Het lokale leer-werk centrum is in 2026 gestart en zal in 2027 volop actief zijn. De jonge Havenaar wordt daarmee in samenwerking met lokale ondernemers op weg geholpen om een zelfstandige plek in de maatschappij in te nemen en een lokaal netwerk te ontwikkelen.
• We maken het ‘rondje Singelgracht’ nu ook fysiek in orde. De groene plek waar Havenaren kunnen bewegen, ontmoeten en dat een aantal wijken beter in verbinding brengt met het Centrum.
• Voor de ontwikkeling van de Meergrondenlocatie is afgesproken dat er een bijdrage komt voor extra vergroening en inpassing van de locatie in de omgeving, zodat het terrein werkelijk een onderdeel wordt van het Centrum. Deze bijdrage wordt in de grondexploitatie verwerkt, zodra deze door de raad is geopend.
• Voor Bivak is de planontwikkeling gestart waarvoor subsidie middelen (Volkshuisvestingsfonds) en cofinanciering staan gereserveerd.

Almere-Buiten

De hoofddoelen van Almere Buiten Centrum blijven: een compacter winkelaanbod met een meer gevarieerd programma in een gezellig, aantrekkelijk en herkenbaar stadsdeelcentrum dat beter verbonden is met de omliggende wijken en de groene omgeving. Deze doelen worden gerealiseerd door samenwerking met de partners in het centrum. Maatschappelijke en ruimtelijke vraagstukken worden samen opgepakt. Transformatie-initiatieven van leegstaande winkels en kantoren naar woningen, zoals de Woondome, helpen bij worden van een meer levendig gebied op meerdere momenten van de dag. Verdere verdichting op kansrijke plekken uit het Ontwikkelkader (2022) geeft ruimte voor groei in de komende jaren. In Almere Buiten Centrum is op termijn ruimte voor meer dan 1.500 woningen. De ontwikkeling van Blok 5 (Buitenburen) wordt voorbereid. Daarnaast wordt gekeken naar verdichting op de Brasiliaplaats en de groene Campus inclusief vernieuwing van De Vrijbuiter. Het BIZ-bestuur wordt, bij verlenging in 2027, ondersteund in haar opgave de samenwerking tussen eigenaren, gemeente en ondernemers en de kwaliteit van het gebied te verbeteren. Doemere blijft als enige woonwinkelcluster in Almere een trekker van het gebied. Daarnaast wordt cultuur als belangrijke drager van het gebied versterkt met het eerste volle jaar van het Cultuurhuis als zelfstandige organisatie. De bereikbaarheid, gebruikswaarde en uitstraling worden verbeterd door de herinrichting van de Koppeldreef, de groenstrook Evenaar-Centrum en de Scholenstrook Molenbuurt voor te bereiden. Voor die laatste wordt de projectopdracht aan de raad voorgelegd.

We staan de komende jaren voor een grote opgave om Almere Centrum te ontwikkelen tot een vitale, aantrekkelijke en toekomstbestendige binnenstad met een sterke regionale positie. De ambitie is om het huidige centrum te ontwikkelen tot een plek waar mensen wonen, werken, ondernemen, studeren, elkaar ontmoeten en verblijven. Hier hoort een mix bij van wonen, voorzieningen, cultuur, onderwijs en werkgelegenheid in een passende openbare ruimte. 

Tot ongeveer 2040 worden er meer dan 15.000 woningen toegevoegd

Dit gaat hand in hand met de groei van arbeidsplaatsen, investeringen in bereikbaarheid en de inrichting van de openbare ruimte, waar mensen elkaar kunnen ontmoeten. Dit vraagt om een intensieve samenwerking tussen de gemeente, inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties, vastgoedeigenaren en andere partners.

We zorgen dat we onze plannen goed kunnen uitvoeren

Er moet de komende jaren veel gebeuren. Daarom brengen we projecten, geld en medewerkers samen in één programma. Zo kunnen we het werk beter plannen en organiseren. We zien eerder waar problemen kunnen ontstaan en kunnen dan op tijd actie ondernemen. Ook houden we goed zicht op de planning, het geld en de resultaten.
De plannen lopen over meerdere jaren. Ze hebben veel invloed op de stad en vragen om grote investeringen. Daarom is aan de gemeenteraad voorgesteld om dit aan te wijzen als een groot project. Voor grote projecten gelden extra afspraken over hoe de gemeenteraad wordt geïnformeerd en betrokken.

Mobiliteit is een belangrijk middel om je te kunnen verplaatsen in de stad. Onze inwoners, ondernemers en bezoekers maken onderweg gebruik van diverse netwerken in de stad. Daarnaast is een goede bereikbaarheid randvoorwaardelijk om de stad goed te laten functioneren. In de Mobiliteitsvisie zijn onze ambities op het gebied van versterking, verbetering en verduurzaming opgenomen. Met het MIPA geven we uitvoering aan de ambities van de mobiliteitsvisie.

We gaan in 2027 verder aan de slag met het mobiliteitsplan Hart voor de Stad

Met het mobiliteitsplan Hart van de Stad hebben we laten zien hoe we het centrum verder kunnen ontwikkelen en tegelijkertijd leefbaar en bereikbaar kunnen houden. Het beschrijft welke maatregelen we moeten treffen op het gebied van mobiliteit als we alle ambities in het centrum willen verwezenlijken. We versterken netwerken voor lopen en fietsen en het stimuleren van het gebruik van openbaar vervoer en deelmobiliteit, willen we ook doorgaand autoverkeer om de stad leiden en bouwen met lagere parkeernormen.
In 2027 gaan we verder met het onderzoeken hoe we doorgaand autoverkeer om de stad kunnen leiden en hoe we de dreven in het centrum aantrekkelijker kunnen inrichten.
De principes van het mobiliteitsplan Hart van de Stad zijn uitgewerkt in het Parkeerbeleid en in de Nota Parkeernormen. In 2027 werken we het mobiliteitsplan en het parkeerbeleid verder uit door het instellen van een mobiliteitsfonds. Hiermee gaan we de beleidsmatige keuzes omzetten in werkende effectieve maatregelen om de binnenstad bereikbaar te houden.

Almere Pampus

Net als in het Hart van de Stad werken we in Almere Pampus aan een leefbare en duurzame stad. Eind 2024 is het masterplan Almere Pampus afgerond. Dit masterplan vormt de basis voor de verdere uitwerking naar de verschillende deelgebieden. In 2027 werken we verder aan fase 1, waarbij de aanwezigheid van hoogwaardig openbaar vervoer randvoorwaardelijk is.

Openbaar vervoer in Almere

In 2026 heeft de aanbesteding geleid tot een gunningsbesluit aan Keolis. Kern van het aanbod is de invoering van 100% Zero Emissie voertuigen, direct vanaf de start van de concessie. In 2027 werken we aan de implementatie om een soepele start van de nieuwe concessie op 12 december 2027 te garanderen.

Regionale bereikbaarheid

De regionale bereikbaarheid staat onder druk. We blijven lobbyen voor beter treinvervoer richting Utrecht en Den Haag en de verbreding van de A6 en de A27. Gezien de beperkte financiële middelen is er echter op korte termijn weinig zicht op grote investeringen op dit vlak. Daarom zetten we in 2027 in op mobiliteitsmanagement, bijvoorbeeld met de campagne Skip de Spits en een werkgeversaanpak.
Daarnaast blijven we samen kennis uitwisselen om knelpunten het hoofd te bieden. Dit doen we bijvoorbeeld door te experimenteren met- en ontwikkelen van nieuwe technologische toepassingen. Dit doen we samen met partners in de regio en daarbuiten. Het DMI (Dutch Metropolitan Innovations)-ecosysteem, de innovatieopdrachten Digitale regie van gebruik van de openbare ruimte (DRO) en Digital Twin as a Service (DTaaS) zijn daar voorbeelden van.

Doelstellingen

• In 2027 hebben we een mobiliteitsfonds opgericht waarmee we het centrum enerzijds verder kunnen ontwikkelen en anderzijds goed bereikbaar te houden.
• In 2027 werken we aan de implementatie van de busconcessie om een soepele start van de nieuwe concessie op 12 december 2027 te garanderen.

In 2024 heeft de raad de Visie op de Almeerse energietransitie vastgesteld. Daarmee is gekozen voor een versnelde koers richting de klimaatdoelen van 2030 en 2050. Almere werkt aan een CO ₂ -reductie van 55% in 2030 ten opzichte van 1990, een aardgasvrij energiesysteem in 2050 en de ambitie om in 2050 energieneutraal en waar mogelijk energieleverend te zijn.  

De begroting bevat een bezuinigingsopgave van € 1,3 miljoen op de klimaatmiddelen. Uitgangspunt is om de impact op inwoners en de groei- en ontwikkelingsopgaven van de stad zoveel mogelijk te beperken.  
De inzet richt zich op drie prioritaire pijlers: een toekomstbestendig energiesysteem, de warmtetransitie en structurele energiebesparing voor bewoners.  

We werken aan een slim en robuust energiesysteem

Netcongestie heeft grote impact op de ruimtelijke, maatschappelijke en economische ontwikkeling van Almere. De aanpak richt zich zowel op het versnellen van oplossingen voor bestaande knelpunten als op het opbouwen van een toekomstbestendig energiesysteem dat flexibel en veerkrachtig genoeg is om met de groei van de stad mee te bewegen. 

In 2027 wordt verder gewerkt aan maatregelen die het elektriciteitsnet op korte termijn ontlasten, zoals tijdelijke regelbare opwek en grootschalige batterijen, en aan maatregelen die op langere termijn moeten leiden tot een robuust energiesysteem. Een lange termijn maatregel is de noodzakelijke uitbreiding van de energie-infrastructuur, waaronder onderstations, transformatorhuisjes en netverzwaring. Daarnaast worden kansrijke lokale oplossingen ontwikkeld en mogelijk gemaakt, zoals energieopslag systemen, energyhubs en balanswijken. Deze maatregelen dragen bij aan een slimmer en efficiënter gebruik van het elektriciteitsnet en creëren ruimte om woningbouw, voorzieningen en economische ontwikkeling ook onder omstandigheden van netcongestie zoveel mogelijk te blijven faciliteren. De realisatie van deze opgave is mede afhankelijk van een goede samenwerking met externe partijen. Daarom wordt ook komend jaar intensief samengewerkt met onder meer partners in de stad, regiogemeenten, netbeheerders, het Rijk en de provincie. 

We werken aan de randvoorwaarden voor de warmtetransitie

Het warmtenet is onderdeel van het energiesysteem. In 2021 stelde de gemeenteraad de Transitievisie Warmte vast. Deze wordt in 2027 geactualiseerd en omgevormd tot het warmteprogramma, een wettelijke verplichting. In dit programma legt Almere vast hoe de gebouwde omgeving stap voor stap aardgasvrij wordt en onder welke voorwaarden en tempo dat gebeurt. Daarnaast acteert de gemeente actief in de ontwikkeling van duurzame warmtebronnen, zowel voor het huidige warmtenet als voor toekomstige netten. Geothermie, aquathermie en datathermie zijn daarbij kansrijke opties. In 2027 wordt verder onderzoek gedaan naar de geschiktheid van de ondergrond voor geothermie, waaronder de voorbereiding van seismische acquisitie. Dit gebeurt samen met partners als Vattenfall, HVC, EBN en de provincie Flevoland.  

Met de inwerkingtreding van de Wet collectieve warmte (Wcw) op 1 januari 2027 krijgen gemeenten een centrale regierol in de ontwikkeling en exploitatie van collectieve warmtesystemen. Warmtebedrijven worden daarbij deels publiek. In 2027 bepaalt Almere welke rol zij hierin wil vervullen en hoe zij zich positioneert binnen deze nieuwe structuur. Dit wordt uitgewerkt in het vervolg van het warmteprogramma. 

We werken aan structurele energiebesparing voor bewoners

In maart 2026 is de Almeerse isolatieaanpak vastgesteld inclusief doelstellingen. Een integrale aanpak waarin gefaseerd, wijk voor wijk, de komende jaren bewoners door middel van informatie, advies en aantrekkelijke financiële regelingen worden ondersteund bij het isoleren van de woning en het nemen van kleinere energiebesparende maatregelen. Hiermee worden inwoners in staat gesteld de energierekening structureel te verlagen en wordt tevens gewerkt aan de CO2-doelstellingen zoals vastgelegd in de omgevingsvisie. In 2027 wordt de wijkaanpak verder gestart of uitgebreid in Molenbuurt Oost, Bouwmeesterbuurt en in Almere Haven. Tevens wordt gewerkt aan een VvE aanpak en een doe-het-zelf regeling en worden via de energieambassadeur warmtescans afgenomen bij bewoners.  

We versnellen de isolatieopgave met onze aanpak asbestdaken

In 2027 versterken versnellen we de isolatieaanpak, door deze te koppelen aan de integrale asbest aanpak. Hierbij gaan energiebesparing en het saneren van asbesthoudende daken hand in hand. De inzet richt zich niet alleen op asbesthoudende woningdaken, maar ook op andere toepassingen zoals gevels en op nieuwe doelgroepen, waaronder maatschappelijke instellingen, bedrijven en stichtingen. Door werkzaamheden slim te combineren worden bewoners en organisaties ontzorgd, investeringen efficiënter ingezet en wordt gelijktijdig bijgedragen aan een veilige en gezonde leefomgeving én de doelstellingen van de energietransitie. Hiermee vergroten we de maatschappelijke impact op meerdere beleidsdoelen tegelijk.

Samen met de stad

Om de samenwerking met inwoners in de energietransitie te versterken, is in 2025 een convenant gesloten met Almeerse energiecoöperaties en -initiatieven. Voor 2027, het tweede jaar van de samenwerkingsovereenkomst met de energiecoöperaties, wordt ingezet op de verdere professionalisering en uitvoering van de energiegemeenschap in ontwikkeling. Daarnaast werkt de gemeente intensief samen met provincies, regiogemeenten en partners zoals TenneT, Vattenfall en Liander. Want werken aan een toekomstgericht energiesysteem vraagt om goede samenwerking op alle niveaus.  

Doelstellingen

• In 2027 draagt de gemeente bij aan de realisatie van diverse vormen van regelbare opwek 

• In 2027 worden noodzakelijke stappen gezet in de komst van de benodigde netverzwaring 

• In 2027 worden diverse projecten zoals energyhubs, balanswijk (Pampus en Hortus) en energieopslag systemen verder doorontwikkeld  

• In 2027 is het Warmte programma gereed inclusief positiebepaling t.o.v. het publiek warmtenet 

• In 2027 wordt verder onderzoek gedaan naar de geschiktheid van de ondergrond voor geothermie  

• In 2027 is verdere uitrol en doorontwikkeling van de wijkaanpak (isolatie) in Molenbuurt Oost, Bouwmeesterbuurt en Almere Haven gepland. 

• In 2027 is de subsidieregeling “Doe-het-zelf” vastgesteld en gepubliceerd  

• In 2027 is de specifieke VvE aanpak voor verduurzamen VvE’s vastgesteld

• In 2027 zijn 300 warmtescans via energieambassadeurs afgenomen 

• In 2027 zijn verdere stappen genomen in de doorontwikkeling van de energiegemeenschap